اضافه تشبیهی

ادبیات رویکرد تربیتی ( کلاس شیشه ای )

بر رهگذرت بسته ام از دیده دو صد جوی        تا بوکه تو چون سرو خرامان بدرآیی     

اضافه تشبیهی

پیرامون سوال 26 برگه تست 40 تایی

گاهی شاعر یا نویسنده برای بیان آنچه در ذهن خود می گذرد از شگرد یا هنر یا روش زیبانمایی استفاده می كند تا فكر را توسط شگردهای زبانی ماندگار و لذت آفرین نماید . اضافه ها یك چنین شگردی هستند.
مثلا: به جای آنكه بگوید : دوستی مانند یك درخت به ما بهره می دهد .
دوستی :مشبه
درخت : مشبه به
وسیله ی تشبیه درست كردن = ادات تشبیه ( مثل - مانند - گویا - و ... حرف یا فعل)
وجه شبه = ویژگی این شباهت و تشبیه ( دراینجا بهره مندی )
شاعر یا نویسنده به جای این جمله می گوید : درخت دوستی
یعنی بصورت اضافه تشبیهی كلام خود را بیان می دارد.
می گوید : درخت دوستی ( مشبه به - مشبه )

توجه فرمودید كه تنها از مشبه و مشبه به استفاده شد و وجه شبه و ادات شبه حذف گردید.در واقع به تشبیهی كه ادات و وجه شبه آن حذف شود تشبیه بلیغ می گویند.

در واقع در اضافه تشبیهی  : یکی از طرفین تشبیه به دیگری اضافه می شود:درخت دوستی(دوستی به درخت تشبیه شده)-لب لعل(لب به لعل تشبیه شده)-مس وجود(وجود به مس تشبیه شده)

بنابراین : هرگاه یکی از طرفین تشبیه « مشبه یا مشبه به » به دیگری اضافه شود، به آن اضافه تشبیه گویند . میان مضاف و مضاف الیه رابطه ی شباهت باشد یا مضاف الیه را به مضاف الیه تشبیه کنند . یا بر عکس، مضاف الیه را به مضاف همانند کنند .  

فرمول : این + مشبه + همانند + مشبه به است .

گوهر دانش : این + دانش + همانند + گوهر است .

ترتیب اضافه تشبیهی جمله به این شکل است :

الف) مشبه + ـــِــ + مشبه به                         لب لعل

ب) مشبه به + ـــِـ + مشبه                          درخت دوستی

مثال : خدنگ خامه، لگن دنیا، سوزن فکرت، بهشت عرفان، غربیل هوا، نار شوق و شیطان نیاز .

 


برچسب‌ها: اضافه تشبیهی
+ نوشته شده در  پنجشنبه نوزدهم آذر ۱۳۹۴ساعت 11:1  توسط ملاحسنی  |